نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
لطفا پاسخ را به عدد انگلیسی وارد کنید:
مرا به خاطر بسپار
عقبافتادگی اقتصاد و صنعت ایران دلایل مختلفی دارد، اما یکی از تفاوتهای اساسی، نحوه مواجهه با بخش خصوصی و میزان میدان دادن به آن است. برای نمونه، هیوندای در کره جنوبی توسط چانگ جو-یونگ در شرایطی بنیان گذاشته شد که کشور درگیر ویرانیهای جنگ و فقر بود. در سال ۱۹۶۷، زمانی که ژاپن و آمریکا […]
عقبافتادگی اقتصاد و صنعت ایران دلایل مختلفی دارد، اما یکی از تفاوتهای اساسی، نحوه مواجهه با بخش خصوصی و میزان میدان دادن به آن است.
برای نمونه، هیوندای در کره جنوبی توسط چانگ جو-یونگ در شرایطی بنیان گذاشته شد که کشور درگیر ویرانیهای جنگ و فقر بود. در سال ۱۹۶۷، زمانی که ژاپن و آمریکا قدرتهای مسلط صنعت خودروسازی بودند، چانگ رؤیای صنعتیسازی کره را در سر داشت. اما این رؤیا بدون سرمایه، تکنولوژی بومی و زیرساختهای لازم چگونه محقق شد؟
کره جنوبی مسیر حمایت از بخش خصوصی را در پیش گرفت. دولت نهتنها تصدیگری نکرد، بلکه فضا را برای سرمایهگذاری باز گذاشت و با سیاستگذاریهای هدفمند، به رشد این صنعت کمک کرد. نتیجه این سیاستها امروز در هیوندای و کیا دیده میشود، دو برندی که اکنون در میان پنج خودروساز برتر جهان قرار دارند.
در مقابل، در ایران صنعت خودرو همیشه درگیر موانعی مانند انحصار، دخالتهای دولتی و هراس از سرمایهداران بوده است. هر زمان که صحبت از واگذاری به بخش خصوصی شده، یا خطر انحصار مطرح شده یا با برچسبهایی مانند «سرمایهداران خطرناک» از مشارکت جدی این بخش جلوگیری شده است. اما نتیجه این سیاستها چه بوده؟ خودروسازان دولتیای که سالها با بحرانهای مدیریتی، بدهیهای سنگین و ناتوانی در رقابت بینالمللی دست و پنجه نرم میکنند.
امروز که بخش خصوصی برای مدیریت یکی از خودروسازان بزرگ کشور اعلام آمادگی کرده، فرصت بزرگی برای تغییر رویکرد پیش روی ماست. تصمیم سخت است، ریسک بالاست، اما هر تأخیر، یک گام به عقب خواهد بود. کشورهای دیگر در حال ساخت آینده خود هستند، اما ما همچنان درگیر تردید و محافظهکاری هستیم.
شاید زمان آن رسیده که از تجربه کره جنوبی درس بگیریم و به جای ترس از سرمایهداران، از فرصتهای رشد استفاده کنیم. همانطور که چانگ جو-یونگ، بنیانگذار هیوندای، میگوید: «بدون جسارت، هیچ پیشرفتی ممکن نیست.»
اسماعیل شجاعی کارشناس اقتصاد سیاسی صنعت خودرو: در خصوصی سازی در صنعت خودرو مقایسه عملکرد یک ساله ایرانخودرو که خصوصی شده و سایپا که دولتی مانده است در یک زیست بوم و با شرایط جغرافیای اقتصادی یکسان نشان می دهد که عمکرد بخش خصوصی به مراتب بهتر از عملکرد بخش دولتی است.
حمله هوایی آمریکا و اسرائیل به فولاد مبارکه و تعطیلی این غول فولادی کشور، آینده تولید در خودروسازی و قطعهسازی را نیز در هالهای از ابهام فرو برده است.
نوسانهای بازار خودرو همیشه از دل همین بازار آغاز نمیشوند. گاهی ریشه این تغییرات در جایی است که کمتر به آن توجه میشود؛ جایی بیرون از این بازار، اما تعیینکننده برای آینده آن.
اسماعیل شجاعی، کارشناس اقتصاد سیاسی صنعت خودرو، معتقد است که در شرایطی که نظام حکمرانی با خصوصیسازی مخالف باشد، مجموعهای از اقدامات مشخص را دنبال میکند. نخست، تلاش میکند بنگاهها را تا حد امکان در مالکیت دولتی نگه دارد و با محدود کردن سرمایهگذاری و جلوگیری از تحول فناوری، مسیر توسعه آنها را مسدود کند؛ وضعیتی که بهگفته وی در نمونههایی مانند ایرانخودرو و سایپا قابل مشاهده است.
Δ