گرافیک جنگ، سلاحی روی کاغذ/ واکنش هنرمندان به جنگ آمریکایی-صهیونی

به گزارش خبرنگار مهر، طراحی گرافیک در زمان جنگ و بحران، فراتر از یک هنر صرف، به ابزاری قدرتمند برای شکل‌دهی به افکار عمومی و تهییج احساسات تبدیل می‌شود. گرافیک جنگ، هنری است که در خط مقدم نبردِ پیام‌ها متولد می‌شود؛ زبانی صریح، جسور و بی‌واسطه که وظیفه‌اش نه تزیین، بلکه بسیج اراده‌ها، انتقال پیام‌های حیاتی و ثبت حماسه در حافظه جمعی یک ملت است.

پوستر «The end» اثر مهدی شاهوردی که در مکتب حاج قاسم تهیه شده است، به شعار شهید حاج قاسم سلیمانی می‌پردازد و این شعار به زبان عبری نوشته شده‌است.

«این جنگ یعنی نابودی تمام امکانات شما»

מלחמה זו פירושה הרס כל האפשרויות שלכם.

חאג’ קאסם סולימאני

گرافیک جنگ (یا پوستر نبرد) ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارد که آن را از گرافیک تجاری یا هنریِ زمان صلح متمایز می‌کند؛ در زمان جنگ، فرصتی برای تفسیرهای پیچیده نیست. پوسترها باید در کوتاه‌ترین زمان ممکن (حتی با یک نگاه گذرا) پیام خود را منتقل کنند. شعارها کوتاه، کوبنده و مستقیم هستند.

اثری از محمدرضا دوست‌محمدی

طراحان برای ایجاد اتحاد، به سراغ نمادهای مشترک می‌روند. پرچم، مشت‌های گره‌کرده، کبوتر صلح (یا عقاب جنگ)، و نمادهای مذهبی (مانند لاله یا مفاهیم عاشورایی در گرافیک جنگ ایران) برای برانگیختن حس فداکاری و هویت ملی به کار گرفته می‌شوند.

پوستر «شعله در منطقه» به طراحی گرافیک علی خلج به عملکرد آمریکایی‌ها می‌پردازد. در توضیح این اثر نوشته شده: «این شعله به دامن خودت افتاده…»

اثر «ما ریشه در خاک و سری در آسمان داریم» که به شهدای کودک میناب می‌پردازد، توسط مهدی نائیج طراحی شده و شعار آن را آمنه فخاران سروده است. همچنین، طراحی نوشتار آن را محمدامین علی آبادی عهده‌دار بوده‌است.

«تایپوگرافی جسورانه» از جمله ویژگی‌های گرافیک لحظه‌ای است؛ حروف در گرافیک جنگ صرفاً متن نیستند، بلکه بخشی از تصویرند. استفاده از فونت‌های درشت، ضخیم و گاهی شکسته که حس قدرت یا خشم را منتقل می‌کنند، از ویژگی‌های بارز این سبک است.

پوستر «ناو آمریکایی» با طراحی گرافیک محسن کربلایی‌زاده با توضیح «نام خدا، بزرگتر از ناو آمریکاست» منتشر شده‌است.

تصویرگری نیز در گرافیک جنگ اغلب به سمت «قهرمان‌سازی» می‌رود. فیگورها معمولاً بزرگ‌تر از حد معمول، در حال حرکت به سمت بالا یا رو به جلو ترسیم می‌شوند تا حس امید و پیروزی را در دل مخاطب زنده نگه دارند.

پوستر «آخر خطه» با طراحی گرافیک روح‌الله مختاری به پایان کار رژیم غاصب صهیونسیتی می‌پردازد. جمله‌ای که به زبان انگلیسی و عبری روی این پوستر نقش بسته، عبارت است از: «اسرائیل به پایان خود نزدیک شده..»

طراح گرافیک: رقیه جدیدالاسلامی از هنر هیئت

جنگ همیشه میدانی برای قدرت‌نمایی هنرمندان بوده است از شاهنامه فردوسی گرفته تا «گرنیکا»ی پیکاسو و «غلاف تمام فلزی» استنلی کوبریک.

اثر گرافیکی از امید کردی تولید شده در کانون طراحان گرافیک لرستان، با عنوان «از اینجا رونده و از اونجا مونده!» منتشر شد.

در توضیح این پوستر صحبت‌های ترامپ درباره پهلوی آمده است: «دونالد ترامپ درباره رضا پهلوی: «بعضی‌ها پهلوی را دوست دارند ولی ما زیاد به این موضوع فکر نکرده‌ایم. به نظرم، اگر کسی از داخل قدرت را به دست بگیرد، مناسب‌تر است!»

طراحان گرافیک و نقاشان ایرانی در یک هفته گذشته پس از آغاز حمله ددمنشانه رژیم صهیونسیتی و آمریکا دست از قلم نکشیدند و اتفاقا فرصت را غنیمت دانسته تا خشم انزجار خود را از به شهادت رساندن رهبر معظم انقلاب و جنگ تحمیلی علیه ایران، در آثارشان بروز دهند. این هنرمندان به صورت خودجوش در مراکزی چون مرکز هنرهای تجسمی حوزه هنری، مکتب حاج‌قاسم، خانه طراحان انقلاب اسلامی و مراکزی دیگر گردهم آمدند و طرح زدند.

پوستر «شهدای میناب» به یادِ شهدای دانش‌آموز حمله آمریکایی_صهیونیستی مدرسه میناب با طراح گرافیکی احمد وجدان‌نژاد منتشر شد

در طول اعصار مختلف نیز هنرمندان، دلاوری‌های وطن‌پرستان را به تصویر کشیده‌اند، بعضی‌ها تاریکی و وحشی‌گری را و بعضی‌ها هم عظمت هولناک و در عین حال شورانگیز صحنه‌های نبرد را نقش زده‌اند.

اثر پیش‌رو، به میزبانی دانش‌آموزان شهید مینابی از رهبر معظم انقلاب اشاره دارد. طراح گرافیک: سید محمد سید افقهی

آثار خلق‌شده با موضوع حمله آمریکایی صهیونیستی، ویژگی‌هایی چون صراحت، جسارت و استفاده هوشمندانه از نمادها را در خود دارند. هنرمندان با هنرشان ثابت کرده‌اند که یک تصویر ساده می‌تواند قدرتمندتر از هزاران مقاله باشد و وجدان‌های بیدار را در سراسر جهان مخاطب قرار دهد.

اثر کمال شرف طراح یمنی برای شهادت دختران دانش‌آموز مینابی

یکی از هنرمندانی که در هر برهه‌ای، با قلم خود واکنش نشان می‌دهد، سیدمسعود شجاعی طباطبایی هنرمند طراح و کاریکاتوریست است که در پی حمله وحشیانه رژیم صهیونیستی و آمریکا به مدرسه دخترانه میناب، اثری منتشر کرد و در توضیحش نوشت: «۱۷۰ فرشته با بال‌های زخمی؛ کودکان میناب فرشتگانی بودند که بال‌هایشان را در آسمان ایران گشودند، نه برای پرواز به سوی آرزوهای کودکی، بلکه برای رسیدن به دیاری از نور و پاکی، آن‌ها قربانیانی بودند که مظلومیت‌شان در این دنیای صرفا نظاره‌گر، فریاد خاموشی است در برابر بی‌رحمی جنگ تحمیلی که توسط دو شخصیت منفور ترامپ و نتانیاهو ایجاد شد!»

اثر سید مسعود شجاعی طباطبایی

همچنین شجاعی طباطبایی در توضیح اثر دیگرش نوشته است: «یک فروند جنگنده F‑15 آمریکایی توسط سامانه‌های پدافند هوایی ایران در جنوب‌غرب کشور هدف قرار گرفته و سرنگون شد.»

کمال شرف یکی از برجسته‌ترین هنرمندان معاصر یمن است که به عنوان نماد «هنر مقاومت» در جهان عرب شناخته می‌شود. او با استفاده از جادوی تصویر و زبان جهانی کاریکاتور، توانسته است صدای مردم یمن و آرمان‌های مقاومت را به گوش جهانیان برساند. وی نیز از جمله هنرمندانی است که نسبت به مواضع مقاومت و حملات ددمنشانه‌ به کشورهای مسلمان واکنش نشان می‌دهد از غزه گرفته تا جنگ تحمیلی علیه ایران. او در زمان کوتاهی پس از عملیات طوفان‌الاقصی، نزدیک به ۵۰۰ اثر هنری خلق کرد تا روایتگر لحظه به لحظه حوادث باشد. آثار او علاوه بر نقد سیاست‌های رژیم صهیونیستی و حامیان غربی‌اش، به افشای وابستگی برخی رهبران منطقه نیز می‌پردازد.

او در جریان حمله آمریکایی صهیونیستی به ایران، به شهادت دانش‌آموزان مینابی در اثر جدیدش اشاره کرده‌است.

پوستر «بزرگترین شریکِ جنایات اسرائیل» اثر احمد آقاقلیزاده

گرافیک جنگ، در واقع «سلاحی روی کاغذ» است که با استفاده از قدرت بصری، روحیه مقاومت را در بدنه جامعه تزریق می‌کند.

همچنین پوسترهایی با عنوان «رهبر شهید» نیز در فضای مجازی منتشر شده‌است که جمله «خدای خامنه‌ای زنده است ای مردم» و شعار «رهبر شهید» روی آنها نقش بسته است که از جمله آنها می‌توان به آثار زیر اشاره کرد.

طراح گرافیک: ربابه فاضل

عنوان اثر: شهید رمضان

طراح گرافیک: مسعود پورزارعی

پوستر «رهبر شهید» از دانیال فرخ که در مرکز هنرهای تجسمی حوزه‌هنری تولید شده است.