چند آمار مهم درباره خانواده و فرزندآوری از زبان وزیر ارشاد

به گزارش خبرگزاری مهر، مجتمع فرهنگی آموزشی آدینه تهران شامگاه یکشنبه ۱۳ آبان میزبان برگزاری دو برنامه ویژه بود؛ آیین اختتامیه و تقدیر از برگزیدگان اولین جشنواره هنری و رسانه‌ای منادیان امید ویژه تولید محصولات هنری پیرامون جوانی جمعیت و همچنین اختتامیه رویداد آموزشی سفیران جوانی ویژه فعالان حوزه جوانی جمعیت کانون‌های مساجد کشور که با حضور سید عباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی؛ قادر آشنا دبیر شورای فرهنگ عمومی کشور؛ حجت‌الاسلام علی ملانوری مشاور وزیر و رییس ستاد هماهنگی کانون‌های فرهنگی هنری مساجد کشور؛ مهتاب رضیئی دبیر ستاد جوانی جمعیت وزارت فرهنگ؛ مهدی مالمیر معاون راهبری، هماهنگی و امور استان‌های دبیرخانه ستاد ملی جمعیت برگزار شد.

سید عباس صالحی با بیان اینکه مسئله جمعیت ضرورت اجتماعی ما بوده و از زبان مقام معظم رهبری(مدظله العالی) بارها مطرح شده است، اظهار کرد: آمار نیز نشان می‌دهد که این موضوع به عنوان مسئله اجتماعی و عمومی‌ در جهان و در ایران برای ما به نحو خاص مطرح است و قطعا از سوی شما کنش‌گران جمعیت مورد توجه خواهد بود.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ادامه داد: اما شاید سوال این باشد که در حوزه فرهنگی و اجتماعی در ارتباط با هر بحران، نقاط قوت ما در کجا قرار دارد؟ قطعا باید رویکرد این باشد که از آن نقاط قوت حداکثر استفاده را کرده و برای حل یک مسئله اجتماعی این نقاط را فهرست و از آنها برای حل موضوع بهره‌مند شویم.

وی با بیان اینکه در ایران عزیز مشکل جدی در حوزه جمعیت داریم، تصریح کرد: از سوی دیگر در رابطه با همین مسئله از زاویه های مختلف نقاط قوت داریم که متفاوت با کشورهای توسعه یافته غربی است لذا اگر به آنها توجه داشته باشیم به حل مسئله جمعیت کمک میکند، این نقاط قوت عمدتا در حوزه‌های فرهنگی و اجتماعی است، من در این فرصت به چند محور متکی بر آمار اشاره میکنم، ما در وزارت فرهنگ یک پیمایش دوره ای تحت عنوان ارزش ها و نگرش های ایرانیان داریم که موج چهارم آن مربوط به سال ۱۴۰۲ بود، همچنین یک پیمایش تحت عنوان سبک زندگی ایرانیان داریم که مبتنی‌بر این دو پیمایش فعالان و کنش‌گران حوزه جمعیت می‌توانند نقاط قوت را احصا کنند و همین محور را به عنوان نقطه عزیمت قرار دهند، نگوییم چون اقتصاد وضعیت خوبی ندارد نمی‌توان در حوزه جمعیت فعالیتی داشت.

صالحی ادامه داد: محور اول که باید به آن توجه کنیم جایگاه نهاد خانواده است؛ من در بحث شاکله نهاد خانواده در ایران به سه مطلب اشاره میکنم؛ نخست اینکه نهاد خانواده هنوز در جامعه ایرانی یک نهاد بسیار قابل اتکا است، در ایران ازدواج غیررسمی که از آن به ازدواج سفید تعبیر می‌شود از نظر هنجاری هنوز به شدت نابه هنجار است، در یک ازدواج سفید و غیر رسمی معمولا یا فرزند اتفاق نمی‌افتد یا کم اتفاق می افتد؛ وقتی جامعه ما مخالفت با ازدواج سفید دارد طبیعتا فرصت های فرزندآوری ما متفاوت با جوامعی است که مخالفت با ازدواج سفید این قدر محکومیت در جوامع شان ندارد.

وی گفت: نکته بعد در جایگاه نهاد خانواده در ایران گویه هایی است که مطرح شده است از جمله اینکه: چه قدر از ازدواج خود راضی هستید؟ ۷۰‌ درصد پاسخ دادند که زیاد یا خیلی زیاد راضی هستیم، این رقم یعنی هنوز نهاد خانواده اعتبار والایی در جامعه ما دارد؛ وقتی نهاد خانواده اعتبار دارد فرزندآوری هم در آن سهولت بیشتری دارد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی تصریح کرد: این گویه ها حکایت از جایگاه محکم نهاد خانواده در ایران دارد؛ در جامعه ای که خانواده شاکله محترمی دارد قطعا این نهاد کارکردهای مختلفی از جمله فرزندآوری دارد؛ اما محور دوم که در ایران قابل توجه است بحث جایگاه مادری است که در اینجا نیز به دو گویه اشاره میکنم؛ نخست فضیلت مادری؛ ۸۶ درصد اعم از دختران و پسران این مسئله را قبول دارند که مادر جایگاه مهمی دارد.

صالحی افزود: گویه دیگر این است که زنان توامان می‌توانند فرزندآوری و پیشرفت فردی و اجتماعی داشته باشند؛ در پیمایش ارزشها و نگرش ها، ۸۸ درصد موافق و کاملا موافق این گویه هستند یعنی حس نمی کنند که مادری با پیشرفت آنها منافات دارد، لذا جامعه ای که نکته ذهنی اش چنین باشد سرعت حرکت و تغییر دارد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: محور سوم تمایل به فرزندآوری است، در پیمایش هایی که در ایران انجام شده تفاوت‌های قابل توجهی با آمار کشورهای توسعه یافته دیده شده است که به دو متغیر در این عرصه اشاره میکنم؛ متغیر اول این است که چه قدر تمایل به فرزند داشتن دارید؟ در کشورهای توسعه یافته حتی تمایل به داشتن یک فرزند هم نیست اما در ایران افرادی که در سن ۱۵ تا ۲۹ سال بودند حدود ۸۰ درصد تمایل داشتند فرزند داشته باشند، در همین بحث فرزندآوری سوال کردند چند فرزند دوست دارید داشته باشید؟ در پاسخ ها دو تا سه فرزند ذکر شده بود.

صالحی تصریح کرد: موضوع دیگر در مورد سن ازدواج بوده است، از نظر سن ازدواج دختران، ۸۴ درصد بین ۱۶ سال تا ۲۰ سال را گفته اند و بین سنین ۲۹ تا ۳۵ سال برای دختران را حدود ۴۵ درصد نظر داشتند؛ همچنین برای پسران هم ۳۹ درصد گفتند سن ازدواج باید بین ۲۱ تا ۲۵ سال باشد و ۴۱ درصد هم گفتند سن ازدواج پسران بین ۲۶ تا ۳۰ سال باشد که این یعنی ۸۱ درصد؛ در نتیجه در جامعه ایرانی سن مطلوب ذاتی ازدواج همچنان در سن ۱۵ تا ۲۵ برای دختران و ۲۱ تا ۳۰ سال برای پسران محسوب می‌شود.

وی افزود: با توجه به آنچه اشاره شد آیا کار فرهنگی و اجتماعی در حوزه جمعیت جواب میدهد؟ در جامعه ایرانی که متغیرهای فرهنگی و اجتماعی متفاوت از کشورهای توسعه یافته است باید چه کارهایی انجام داد؟ اتفاقا فرصت قابل توجهی در حوزه فرهنگی و اجتماعی برای کار در حوزه جمعیت داریم چون بستر جامعه ایرانی متفاوت از کشورهایی مثل سوئد،فنلاند، انگلیس و ..است، بافت اجتماعی مردم ایران به گونه ای دیگر است و از آنجایی که بافت متفاوت است پس این یک فرصت دیگر بوده و اساسا مدیریت خوب این است که ببینیم چه چیزهایی داریم و از داشته ها برای حل نداشته ها استفاده کنیم. ما جامعه ایرانی می توانیم متکی بر این داشته ها به برنامه ریزی بپردازیم.

وی گفت: مساجد و کانون‌های مساجد فرصت خوبی برای پیشبرد و توسعه فعالیت فرهنگی در حوزه جمعیت هستند.