جواد لاریجانی: در علوم انسانی باید مسیر فهم، نقد و اصلاح را پیش ببریم

به گزارش خبرنگار مهر، چهارمین کنگره بین المللی استاد فکر بزرگداشت علامه مصباح یزدی و نکوداشت ۱۲ دی روز علوم انسانی پیش از ظهر امروز چهارشنبه ۱۲ دی در سالن همایش‌های صدا و سیما برگزار شد.

محمد جواد لاریجانی مدیر پژوهشگاه دانش‌های بنیادی در این همایش با اشاره به مرور تاریخی شکل گیری علوم انسانی اظهار داشت: ویژگی علمای ما این بود که وقتی با دانش جدید رو به رو می‌شدند سعی می‌کردند خوب بفهمند و بعد به سراغ نقد و اصلاح آن بروند. نمونه آن فارابی است که وقتی فلسفه یونان آمد خوب فهمید و نوآوری نیز داشت. در علوم انسانی هم باید چنین مسیری را پیش ببریم.

وی افزود: تا حدود قرن ۱۶ میلادی تفکیک علوم وجود نداشت و مجموعه‌ای از علوم بود. داستان زمانی شروع شد که از اوایل قرن ۱۷ گالیله همراه با کشفیات و نیوتون کتاب خود را نوشت و تغیبرات شگرفی در علوم طبیعی اتفاق افتاد.

لاریجانی تصریح کرد: غوغای علوم فیزیک منجر شد دانشمندان حوزه‌های دیگر به تقلید از علوم طبیعی علوم انسانی را به تقلید از فیزیک جلو ببرند و کسانی چون هابز این اتفاق را رقم زد. نزدیک به یک قرن این گرایش وجود داشت تا اینکه دانشمندان متوجه شدند این تقلید کار را پیش نمی‌برد. از اینجا بحث علوم انسانی و طبیعی پیدا شد که از پرچمداران این موضوع ویکوی ایتالیایی بود. تقسیم بندی جدید شکل گرفت که علوم طبیعی منشأ آن طبیعت است. موضوع بحث علوم انسانی حول محور افعال ارادی انسان‌ها است.

وی بیان کرد: براساس مفهوم عمل ارادی فردی و جمعی علوم انسانی شکل گرفت. ماهیت حکومت به تجمع عاملی که دارای زیربنای مشترک فکری است شکل گرفت‌. عمل اقتصادی، سیاسی در ادامه مبنای علوم اقتصادی و سیاسی را پدید آورد.

لاریجانی در ادامه گفت: عمل ولایی هم ابعاد سیاسی هم ابعاد اجتماعی و هم فردی دارد. ما در زمان امروز اگر بخواهیم انسان ولایی را ترسیم کنیم باید از مدخل عمل ولایی شروع کنیم که هم در زندگی خصوصی و هم اجتماعی تبلور پیدا می‌کند.

در بخشی از مراسم پیام تصویری شیخ نعیم قاسم دبیرکل حزب الله لبنان به مناسبت برگزاری این همایش به نمایش درآمد.