افزایش کلاسهای ترکیبی و هوشمند؛ ایجاد مراکز توسعه و تعالی آموزش

به گزارش خبرنگار مهر، مراسم دهه سرآمدی آموزش دانشگاه الزهرا (س)، صبح امروز با حضور دکتر مسعود شمس بخش قائم‌ مقام وزیر علوم، دکتر زهرا ناظم بکائی، رئیس دانشگاه الزهرا(س)، دکتر رضا نقی زاده مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی آموزش عالی وزارت علوم، اساتید این دانشگاه برگزار شد.

نقی زاده در این مراسم با تاکید براهمیت بازآفرینی آموزش در دوره پس از جنگ افزود: تصور ما در وزارت علوم و دفتر برنامه‌ریزی این است که امکان بازگشت به مسیر قبل از جنگ وجود ندارد و ما وارد دوره‌ای جدید شده‌ایم که با سناریوهای متفاوتی مواجه خواهد بود.

نقی‌زاده افزود: در این مسیر با سه تحول اساسی روبه‌رو هستیم؛ نخست، گسترش فناوری‌های نوین آموزشی به‌ویژه هوش مصنوعی که به‌طور جدی بر اجزای مختلف آموزش اثرگذار خواهد بود. آموزش عالی طی دانشگاه ۱۰ سال آینده با الگوی جدیدی از آموزش مواجه خواهد شد که اجتناب‌ناپذیر است.

وی دومین تحول را تغییر نسل دانشجویان دانست و گفت: ما با نسلی روبه‌رو هستیم که در بستر دیجیتال متولد شده و فناوری دیگر برای آنان یک ابزار جانبی نیست، بلکه بخشی از زندگی روزمره آنان است.

مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی آموزش عالی سومین محور را مقتضیات عصر جنگ عنوان کرد و افزود: مسائل فرهنگی، اجتماعی و مالی دوران جنگ ایجاب می‌کند دانشگاه‌ها برای مواجهه هوشمندانه با این دوره جدید برنامه‌ریزی داشته باشند. اگر این مواجهه فعالانه باشد، فرصت‌های زیادی ایجاد می‌شود، اما در صورت مواجهه منفعلانه، تهدیدهای جدی به همراه خواهد داشت.

وی با اشاره به برنامه‌های اصلی وزارت علوم گفت: یکی از مهم‌ترین برنامه‌ها، حرکت به سمت آموزش هوشمند است که تمام اجزای نظام آموزش را تحت تأثیر قرار می‌دهد. نقش استاد نیز در این الگو تغییر کرده و از انتقال‌دهنده صرف دانش به نقش تسهیل‌گر و راهبر آموزشی تبدیل شده است.

نقی‌زاده تأکید کرد: باید کلاس‌های ترکیبی و هوشمند در دانشگاه‌ها توسعه یابد و اگرچه ایجاد چند کلاس استاندارد می‌تواند معادل چندین کلاس سنتی کارایی داشته باشد، اما در حال حاضر لازم است زیرساخت‌ها در این مسیر تقویت شود.

وی افزود: وزارت علوم تصمیم دارد بخشی از دانشگاه‌ها را به سمت کلاس‌های ترکیبی و هوشمند هدایت کند که این امر علاوه بر افزایش کیفیت تدریس، موجب کاهش هزینه‌های غیرآموزشی و ارتقای جذب دانشجوی داخلی و خارجی خواهد شد.

وی با اشاره به تحول در ابزارهای آموزشی گفت: آموزش امروز تنها کلاس و استاد نیست، بلکه آزمایشگاه‌ها و ابزارهای دیجیتال نیز نقش اساسی دارند. در دنیا آموزش به سمت یادگیری پژوهش‌محور و اکتشافی حرکت کرده است و ما نیز باید از این روند عقب نمانیم.

نقی‌زاده همچنین بر ضرورت توسعه دستیارهای هوشمند آموزشی در دانشگاه‌ها تأکید کرد و گفت: در صورت عدم برنامه‌ریزی، دانشجویان از ابزارهای غیرمطمئن استفاده خواهند کرد و این موضوع می‌تواند کیفیت آموزش را کاهش دهد.

وی افزود: دانشگاه‌ها باید به سمت هوشمندسازی حرکت کنند، در غیر این صورت در ده سال آینده با کاهش جذابیت و کارایی مواجه خواهند شد.

مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی آموزش عالی با اشاره به تجربه دانشگاه الزهرا(س) گفت: این دانشگاه ظرفیت مناسبی در آموزش ترکیبی دارد و می‌تواند به‌عنوان الگو مورد توجه سایر دانشگاه‌ها قرار گیرد.

وی از تدوین آیین‌نامه «ایجاد مراکز توسعه و تعالی آموزش» خبر داد و گفت: آیین نامه این مراکز به‌زودی ابلاغ خواهند شد و نقش مهمی در ارتقای حرفه‌ای اعضای هیئت علمی خواهند داشت.

نقی‌زاده تأکید کرد: توسعه حرفه‌ای اعضای هیئت علمی موضوعی غیرقابل حذف در دانشگاه آینده است و اگر استاد از تحولات فناوری عقب بماند، کیفیت آموزش کاهش خواهد یافت. دانشگاه‌ها باید ساختارهای پراکنده توسعه آموزشی را تجمیع و تقویت کنند.

وی همچنین به اهمیت آموزش مهارت‌های اجتماعی و بازنگری برنامه‌های درسی اشاره کرد و گفت: دانشگاه الزهرا(س) اختیار تدوین و بازنگری برنامه درسی دارد ۴۰ دانشگاه اختیار دارد که دانشگاه الزهرا (س) هم جزء آن هست بنابراین انتظار داریم این دانشگاه برنامه‌های درسی اختصاصی خود را طراحی و پس از تأیید ضوابط، اجرا کنند.

وی افزود: تقویت آموزش‌های مهارتی و افزایش اشتغال‌پذیری دانشجویان از مسیرهای مهمی است که در برنامه هفتم توسعه نیز مورد تأکید قرار گرفته است.

نقی‌زاده در پایان با اشاره به سه محور اصلی سیاست‌های آینده آموزش عالی گفت: آموزش هوشمند، توسعه حرفه‌ای اعضای هیئت علمی و افزایش توان مهارتی و اشتغال‌پذیری دانشجویان، سه محور کلیدی تحول در دانشگاه‌های کشور هستند.