تهران و سایه بحران آتش‌سوزی؛تاب‌آوری پایتخت در برابر فاجعه چقدر است؟

تهران، شهری که خاطره تلخ حادثه پلاسکو را هنوز از یاد نبرده، اکنون با مطالعات جدیدی درباره آمادگی در برابر آتش‌سوزی‌های بزرگ، خصوصاً پس از زلزله، روبه‌روست. علی شمسی‌پور، رئیس مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران از انجام پژوهشی کلیدی درباره جانمایی مخازن آب‌رسانی اضطراری برای اطفای آتش‌سوزی‌های پس از زلزله خبر داده که نقاط ضعف و قوت آمادگی پایتخت را روشن‌تر می‌کند.

در این پژوهش، نقشه خطر آتش‌سوزی، ظرفیت آبی شهر، منابع موجود، فاصله از ایستگاه‌های آتش‌نشانی، مسیرهای اضطراری و امکان بهره‌برداری از منابعی چون دریاچه خلیج‌فارس بررسی شده‌اند تا وضعیت تأمین آب در مواقع بحران ارزیابی شود.

شمسی‌پور به دیگر پژوهش‌ها نیز اشاره کرد؛ از تحلیل وضعیت ایمنی بازار تاریخی تجریش و مدل‌سازی آسیب‌پذیری آن در برابر آتش، تا راهبردهای ارتقای ایمنی ساختمان‌ها پس از حوادثی چون پلاسکو و بررسی امدادرسانی در تونل‌ها و ساختمان‌های بلند.

وی همچنین از مطالعات گسترده‌ای درباره بازار بزرگ تهران خبر داد که شامل بررسی تهدیدات، طبقه‌بندی فعالیت‌ها، تحلیل بحران‌زاها با روش‌های علمی مانند «استخوان ماهی» و الگوبرداری از بازارهای جهانی است. هدف نهایی این مطالعات، ارائه راهبردهایی برای کاهش ریسک و افزایش تاب‌آوری زیرساخت‌های شهری است.

در بخشی دیگر از اظهاراتش، شمسی‌پور به کاربرد هوش مصنوعی، یادگیری ماشین و طراحی تیم‌های واکنش سریع برای افزایش آمادگی در برابر حوادث اشاره کرد؛ گامی که می‌تواند ایمنی شهری را وارد مرحله‌ای تازه و فناورانه کند.

وی تأکید کرد: هدف از این پژوهش‌ها، ارائه ابزاری علمی و کاربردی برای مدیران شهری است تا با تکیه بر داده‌ها و تحلیل‌ها، تصمیماتی پیشگیرانه و مؤثر اتخاذ شود؛ چراکه در شهری با پیچیدگی تهران، مدیریت بحران نیازمند دانش دقیق، نه فقط واکنش سریع است.